جام کوردی - در قلب منطقه تاریخی بیستون، پل خسرو به عنوان یکی از آثار بارز تاریخ و معماری ایران  قرار دارد. این پل با طولی برابر ۸۰۱۵۲ متر و عرض ۴۲۰ پل خسرو در دو کیلومتری جنوب غربی شهر بیستون بر روی رودخانه گاماسیاب قرار دارد.

پل خسرو با ۸۰/۱۵۲ متر طول در جهت شرقی–غربی ساخته شده و دارای ۹ پایه است و در سال ۱۴۰۰ به ثبت ملی رسید.

گرچه پل خسرو از دورهساسانی به امروز باقی‌مانده، اما از زمان راولینسون تا به امروز، توجه زیادی از باستان‌شناسان به آن جلب نشده است.

بین آثاری شگفت‌انگیز از دوره ساسانی قرار دارد. پل خسرو دارای ۹ پایه‌ای است که  در دسته پل‌های کمانی قرار می‌گیرد که در جهت شرقی، غربی امتداد یافته و از سنگ‌های تراش‌دار بر روی سنگ‌های فرشی که کف رودخانه را به پهنای تقریبی ۵۰ متر پوشانده، بنا شده است. هر پایه‌ی پل از سه قسمت تشکیل شده است که قسمت مرکزی مستطیل شکل دارد و در دو طرف آن دو قسمت مثلثی قرار گرفته است. این پل با استفاده از بست‌های فلزی به‌هم متصل شده و از طریق قلوه‌های سنگ و ملاط گچی محکم شده است.

پل خسرو نه تنها جاذبه‌ای تاریخی است، بلکه به عنوان یادگاری از مسیر حرکت سپاهیان اسلام به جنگ نهاوند نیز مهم است. این پل تنها محوری بود که اعراب در راستای حرکتشان به سمت نهاوند بهره‌برداری کردند. از زمان دوران صفویه، پل خسرو آسیب‌های زیادی دیده و به‌گونه‌ای فرسوده شد که در نهایت ناقص و غیرقابل استفاده شد. به همین دلیل، در این دوران، پل نادرآباد بابل شاه عباسی جایگزین پل خسرو شد.

در دهه‌های اخیر، با هدف تسهیل رفت و آمد اهالی مناطق مجاور، پل‌های جدیدی بر پایه‌های پل ساسانی ایجاد شده است. این پل‌های جدید با پهنای حدود یک متر، راهی برای اتصال دهکده‌های چمبطان پایین و بالا و بزن‌آباد فراهم کرده‌اند.

پل خسرو با گذشت زمان آسیب‌های فراوانی دیده، به طوری که در روزگار صفوی غیر قابل استفاده بوده است و در این زمان پل دیگری در حدود یک کیلومتری بالادست پل ساسانی، زده شده است.

از لحاظ تاریخی، پل خسرو به دوره ساسانیان تعلق دارد و با توجه به نامش به خسروپرویز، اغلب به او نسبت داده می‌شود. این اثر هنری میان راه جاده‌ای ساسانی قرار دارد که به تخت شیرین و سرماج می‌رسیده در تاریخ اسلامی نیز نقشی در مسیرهای ارتباطی داشته و در عبور از مناطق مختلف تاریخی مورد استفاده قرار گرفته است.

سخن پایانی اینکه؛ پل خسرو به عنوان یک شاهکار معماری باستانی در منطقه‌ی بیستون واقع شده است. این پل با تاریخچه‌ی پیچیده‌ای از دوره‌ی ساسانی تا امروز، نقش مهمی در تاریخ و فرهنگ منطقه ایفا کرده است. ساختار منحصربه‌فرد و معماری بازتاب‌دهنده‌ی زمان خود، پل خسرو را به یکی از مقاصد گردشگری و تاریخی جذاب در این منطقه تبدیل کرده است. این آثار باستانی، ما را به عمق تاریخ می‌برند و از عظمت و توانایی اجدادمان در ایجاد زیبایی‌های بی‌مثالیادآوری می‌کنند. برای کسانی که به دنبال کاوش در تاریخ و فرهنگ مناطق باستانی هستند، بازدید از پل خسرو تجربه‌ای منحصربه‌فرد و آموزنده خواهد بود.